Σκέφτομαι και γράφω: Η Λευκίμη, τα σκουπίδια κι εμείς οι υπόλοιποι

Κάθε βδομάδα, μέρα με τη μέρα η τσάντα μου γεμίζει με flyers, διαφημιστικά και έντυπα από τις πιο αναμενόμενες μέχρι τις πιο άκυρες πηγές. Βλέπετε είναι η δουλειά μου, έτσι λέω σε όποιον ρωτάει. Κάποια στιγμή η κατάσταση φτάνει στο απροχώρητο κι αποφασίζω να βάλω μια τάξη πετώντας τα περισσότερα – τα οποία είναι αηδίες – και κρατώντας κάποια τυχών ενδιαφέροντα (έστω γραφιστικά).

Χθες λοιπόν, έπεσα πάνω σε μια προκήρυξη – δήλωση συμπαράστασης – των «αλληλέγγυων στον αγώνα των κατοίκων της Λευκίμης της Κέρκυρας» (έτσι υπέγραφαν) οι οποίοι πραγματοποίησαν συγκέντρωση διαμαρτυρίας έξω από τη Βουλή την περασμένη Πέμπτη. Αφού κατάφερε να μείνει τόσες μέρες στη τσάντα μου, και επηρεασμένος από τις ειδήσεις των ημερών οπού για άλλη μια φορά συζητάμε (χωρίς να αγωνιούμε κιόλας) τι να κάνουμε τα σκουπίδια μας, είπα να της δώσω μια ευκαιρία και να τη διαβάσω. Νομίζω πως περισσότερο απ’ όλα με εντυπωσίασε ο τρόπος γραφής: νομίζω πρέπει να συμπεριληφθεί σε σχολικό βοήθημα για Έκθεση της τρίτης λυκείου. Πολύ καλή δουλειά!!! – για έκθεση τρίτης λυκείου.

Ο τίτλος της αρκετά πιασάρικος – αν και κάπως δραματικός, παρασύρει τον μη ενημερωμένο επί του θέματος αναγνώστη να διαβάσει το υπόλοιπο: Ένας «τυχαίος» θάνατος στη διάρκεια ενός καθόλου τυχαίου αγώνα. Ο συγγραφέας της ξεκινούσε με μια αναλυτική και κατά το δυνατόν αντικειμενική ανάλυση των γεγονότων:

Από την αρχή του χρόνου οι κάτοικοι της Λευκίμης αγωνίζονται για να μην δημιουργηθεί ΧΥΤΑ στα Μισοράχια. Ο επιλεγμένος χώρος δεν καλύπτει τις προϋποθέσεις που απαιτεί ο νόμος (απόσταση τουλάχιστον 1500 μέτρων από κατοικημένη περιοχή, μεταξύ άλλων) ούτε παρέχονται εγγυήσεις για την κατάλληλη διαχείριση και επεξεργασία των απορριμμάτων…

Αφού αναφέρει τις κινητοποιήσεις των κατοίκων, καθώς και τα επιχειρήματά τους περνάει στο κύριο μέρος με τίτλο «Και μια κρατική δολοφονία που πέρασε στο ντούκου», όπου στοχεύοντας στο συναίσθημα του αναγνώστη, επιχειρεί να συγκινήσει, ή και να σοκάρει τον αναγνώστη, αναδεικνύοντας το πιο τραγικό κατά τη γνώμη του στοιχείο της ιστορίας:

Στην κλιμάκωση αυτού του αγώνα, με τις συγκρούσεις της 29ης Μαΐου, η ωμή καταστολή άφησε πίσω μια γυναίκα νεκρή

Αν και δεν θέλω να ακουστώ σαν τον Ρουσόπουλο, η γνώμη μου είναι πως ο χαρακτηρισμός «δολοφονία» του θανάτου της 43χρονης από διερχόμενο μηχανάκι κατά τη διάρκεια «κηνυγητού» από την αστυνομία μπορεί να δικαιολογηθεί μόνο πολιτικά κι όχι λογικά. Η υιοθέτησή του όμως, σε συνδυασμό με πληθώρα άλλων ειδησεογραφικών κλισέ στοχεύει σε ένα επιθυμητό αποτέλεσμα: την πειθώ μέσω του συναισθήματος.

Στο τρίτο και τελευταίο μέρος, ο συγγραφέας, αισθανόμενος πιο σίγουρος για την προσοχή του αναγνώστη, επιχειρεί με αξιοθαύμαστη τόλμη να συνδέσει τα παραπάνω γεγονότα με τις γενικότερες (παγκόσμιες) πολιτικές αλλά και κοινωνιολογικές εξελίξεις ώστε με επαγωγικό τρόπο να καταλήξει στο γενικό συμπέρασμα της αναμφισβήτητης αναγκαιότητας των κοινωνικών αγώνων (παρά των όποιων αντιφάσεων όπου και ο ίδιος παραδέχετε πως έχουν):

Στη συγκεκριμένη περίπτωση μιλάμε για έναν τοπικό αγώνα, ενάντια σε μια κρατική απόφαση που πλήττει τους κατοίκους σε περιβαλλοντικό, κοινωνικό, πολιτικό και οικονομικό επίπεδο. Στα πλαίσια της παγκόσμιας καπιταλιστικής ανάπλασης του κόσμου, από τον εξωραϊσμό των μητροπολιτικών γειτονιών μέχρι την μετατροπή υποβαθμισμένων περιοχών σε χωματερές, γεννιούνται παντού κινήσεις εναντίωσης στα σχέδια αυτά. Ειδικά τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα… [μπλα μπλα μπλά…]

Ωραίο κλείσιμο, με άποψη, ανάλυση και συναίσθημα. Από το ειδικό στο γενικό και έπειτα στο προσωπικό! Νομίζω θα είχε καλή τύχη από τους εξεταστές των πανελληνίων, ε;
…………………….

Δυστυχώς όμως η ουσία του ζητήματος εδώ δεν είναι το να γράψεις μια καλή έκθεση ιδεών. Αλλά να δεις το πρόβλημα και να προτείνεις λύση. Και το πρόβλημα έχει ως εξής: Όλοι οι άνθρωποι παράγουν σκουπίδια. Πολλά σκουπίδια. Οι κάτοικοι της Λευκίμης – και γενικότερα της Κέρκυρας είναι άνθρωποι. Άρα παράγουν σκουπίδια. Πολλά σκουπίδια. Κάθε κοινωνία οφείλει να βρει έναν κατά το δυνατό υγειονομικά ασφαλή και περιβαλλοντολογικά βιώσιμο τρόπο να απαλλαγεί από τα σκουπίδια. Ένας κατά το δυνατό υγειονομικά ασφαλής και περιβαλλοντολογικά βιώσιμος τρόπος (σίγουρα όχι ο καλύτερος που υπάρχει, αλλά μέχρι να γίνουμε Γερμανία πρέπει κάτι να κάνουμε) είναι οι ΧΥΤΑ. Κάθε κοινωνία λοιπόν οφείλει να κατασκευάσει έναν ΧΥΤΑ. Οι κατοικοι της Κέρκυρας αποτελούν μια κοινωνία. Άρα οι κατοικοι της Κέρκυρας οφείλουν να κατασκευάσουν έναν ΧΥΤΑ. Διαφορετικά μπορούν να μάθουν να ζουν με τα σκουπίδια τους. Αν δεχτώ πως ο χώρος στα Μισοράχια δεν είναι ο κατάλληλος, δεν μπορώ να κατανοήσω το νόημα της καταγγελίας της παγκόσμιας καπιταλιστικής ανάπλασης του κόσμου και όλων των υπολοίπων γεωπολιτικών φαινομένων. Θα αρκούσε η υπόδειξη ενός εναλλακτικού μέρους στην Κέρκυρα. Ή έστω του ποσού που είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν για να μεταφέρονται τα σκουπίδια τους αλλού. Κάνω λάθος; Έχουν πρόταση οι κάτοικοι της Λευκίμης ή απλά αγωνίζονται στη μάχη «όλων εναντίων όλων»;

ΥΓ. Επίσης χθες έπαιξε ένα πολύ ενδιαφέρον ντοκιμαντέρ του Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα στη ΕΤ1 για τις χωματερές και τους ΧΥΤΑ στην Ελλάδα, μια πραγματικά απαισιόδοξη περιγραφή της πραγματικότητας (και του πολιτιστικού μας επιπέδου) δίχως πάλι να διαφαίνεται/προτείνεται λύση.

Advertisements

6 responses to “Σκέφτομαι και γράφω: Η Λευκίμη, τα σκουπίδια κι εμείς οι υπόλοιποι

  1. sbouboux

    Μα καλά που ζεις; Δεν ξέρεις ότι φταίει ο Μπους, οι Αμερικάνοι, το ΝΑΤΟ και η Ιμπεριαλιστική τάξη πραγμάτων που έχει ως οργανωμένο σχέδιο να υποβαθμίσει το νησί μας; Θες μαθήματα μου φαίνεται για να καταλάβεις πως δουλεύουν τα παγκόσμια λαμόγια… :))

    Μόνο και μόνο ότι ακόμα ασχολούμαστε με το κλείσιμο και άνοιγμα χωματερών, τι θα γίνουν τα υπολείμματα του βιολογικού της Ψυττάλειας και τη χωροθέτηση ΧΥΤΑ σε κάνει να είσαι απαισιόδοξος… Όταν σε άλλες χώρες μειώνουν όλο και περισσότερο το ποσοστό απορριμάτων που καταλήγουν σε Χώρους Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων… Βέβαια αν συνεχίσουμε έτσι θα κοπούν χρηματοδοτήσεις από Ε.Ε. κάτι που σίγουρα θα πονέσει ορισμένους… Υπάρχει και το κακό παράδειγμα της Ιταλίας όπου στην περιοχή της Νάπολι μετράνε ουσίες σε πολύ υψηλότερα όρια από τα επιτρεπτά εξαιτίας των χωματερών που λειτουργούν εκεί. Αλλά δεν είναι ανάγκη να μιμηθούμε τους ιταλούς στα χειρότερα.
    Το θέμα είναι ότι κανείς δε θέλει να διατίθενται τα σκουπίδια κοντά στην περιοχή του. Όλοι θέλουμε να λυθεί το πρόβλημα, αλλά μακριά από μας, κάπου αλλού. Δεν ξέρω αν είναι θέμα νοοτροπίας, τοπικισμού, άγνοιας, ή φταίει η έλειψη εμπιστοσύνης (όχι άδικα). Βέβαια υπάρχει και το κακό προηγούμενο. Συγκεκριμένα στην Κέρκυρα τα πράγματα δε φαίνεται να πηγαίνουν και πολύ καλά στο Τεμπλόνι, εκεί όπου θάβονται τα σκουπίδια του νησιού. Και άντε να πείσεις εσύ κάποιον ότι θα πάνε καλά στον καινούριο στο νότο…
    Το θέμα είναι ότι πρέπει να γίνεται μια συνολική διαχείριση του θέματος. Που θα εγγυάται την επιλογή των κατάλληλων θέσεων, τη σωστή διαμόρφωση αυτών των χώρων και τη σωστή λειιτουργία τους. Γιατί μπορεί να φτιάξεις κάτι σωστά, αλλά αν δεν το υποστηρίξεις (κατά τη διάρκεια της λειτουργίας του αλλά και μετά) και το αφήσεις ανεξέλγκτο δεν κάνεις τίποτα. Φυσικά θα πρέπει να υπάρξει και συναίνεση των τοπικών κοινωνιών και αποδοχή μελετών που γίνονται από ειδικούς (δεν ξέρω αν θα μπορούσαν να υπάρξουν και κάποια πριμ για την περιοχή που θα φιλοξενήσει ένα τέτοιο έργο). Γιατί κακά τα ψέμματα είναι δύσκολο να βρεις σε ένα νησί σαν την Κέρκυρα μέρος όπου δε θα υπάρχει τίποτα για να μην υπάρξει και καμία αντίδραση.

  2. οδηγός τρικύκλου

    Δεν θα ήθελα να σχολιάσω το σύνολο του σχόλιου σας, κύριε, απλά θα ήθελα να αναφέρω μερικά ακόμα θύματα “τυχαίων” τροχαίων ατυχημάτων, όπως ο Λαμπράκης, ο μαθητής Σιδερής και η Αναστασία Τσιβίκα. Αν σας λένε κάτι τα ονόματα καλώς, αν όχι, πολλοί πεθαίνουν στην Ελλάδα σε τροχαία, δεν έχει και πολύ σημασία…

  3. Αγαπητέ οδηγέ τρικύκλου,

    Ευχαριστώ για το σχόλιο.

    Ειλικρινά δεν είχα κανένα σκοπό να προσβάλω τη μνήμη της εκληπούσας,
    μου είναι όμως πολύ δύσκολο με τη δική μου φτωχή πληροφόρηση να εκλάβω ως παρακράτος τον 16χρονο οδηγό δίχως δίπλωμα…

    Αν έχεις εσύ πληρέστερη πληροφόρηση θα ήταν ενδιαφέρον να την κοινοποιήσεις, διαφορετικά μάλλον ως ατυχείς θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν οι συγκρίσεις σου…

  4. Kinavaris

    Προς sbouboux…(κατά ένα μέρος…)
    Καλά με τους Αμερικάνους, το ΝΑΤΟ και την ιμπεριαλιστική τάξη πραγμάτων που συνωμοτούν ενάντια στην “κακόμοιρη ψωροκώσταινα…Ελλαδίτσα”…αλλά… τόσο εύκολα θα ξελασπώσουμε τα καθίκια του ντόπιου συστήματος (καπιταλισμό κι εδώ το λένε…) δίνοντάς τους κάθς άφεση με βάση το άλλοθι που και οι ίδιοι (οι δικοί μας) επικαλούνται….”για όλα φταίνε οι Αμερικάνοι και η ΕΕ…τί να κάνουμε κι εμείς??” Δε νομίζω αγαπητέ… Είναι το ίδιο συνυπεύθυνοι! Οι πρώτοι στη σειρά αυτών που κερδίζουν από την υποβάθμιση της ζωής μας είναι οι δικοί μας “πατριώτες”. Τα κινήματα πολιτών ενάντια σε κάθε εξευτελισμό της δημόσιας ζωής και του δημόσιου χώρου, με έναν μακρύ κατάλογο και στην Ελλάδα πια, είναι εστίες αντίστασης σε αυτό που τοπικά απέφυγες να αναφέρεις…τον νεοφιλελευθερισμό. Αυτό που χρειάζεται είναι ο παρακάτω συντονισμός και η πολιτική προοπτική για όλο αυτόν τον κόσμο που αγωνίζεται, ακόμη κι αν για χρόνια έβλεπε τις πορείες, τις απεργίες ή τις φοιτητικές καταλήψεις μόνο από την τηλεόραση. Η Λευκίμμη είναι παράδειγμα, χρειάζεται πανελλαδική στήριξη, γιατί είναι πρώτα η δική μας κυβέρνηση απέναντι στην οποία πρέπει να παλέψουμε. Το περιβαλλοντικό ζήτημα δεν λύνεται ούτε με ΧΥΤΑ, ούτε με την κάποια οικιακή ανακύκλωση και μόνο! Αν δεν αλλάξει ο τρόπος παραγωγής, αυτό το σύστημα μεθοδικά θα κάνει τον πλανήτη ολόκληρο, αβίωτο..και όχι μόνο το νησί μας…ή το νησί του καθενός. Έτσι, η τοπική κοινωνία της Λευκίμμης ανακαλύπτει τώρα πια πολλά περισσότερα από την αντίσταση ενάντια στην ρύπανση της ζωής της. Ανακαλύπτει με το πιο άμεσο τρόπο την καταστολή, το δίκαιο του κέρδους, την τρομοκρατία εκεί που δεν αρκεί αυτή η δημοκρατία,αλλά και την συλλογικότητα και την οργάνωση της. Αφού αυτό το κράτος παρανομεί, τρομοκρατεί και δολοφονεί, στην Λευκίμμη, στον Αχελλώο, στο Θριάσιο…και σε έναν μακρύ κατάλογο τόπων στην Ελλάδα, πιστεύω πώς μόνο στη δράση των “από τα κάτω” μπορεί να στηρίξει κανείς τις όποιες ελπίδες για ένα καλύτερο μέλλον.
    Το επιχείρημα πως η περιβαλλοντική ρύπανση είναι μια αναγκαία συνθήκη, πως όπως και να έχει οι άνθρωποι θα αυτοκαταστρέφονται μεταλλάσοντας το περιβάλλον τους, και μερικά που ακολουθούν στο ίδιο ύφος, δεν στέκουν, γιατί όλο αυτό το αναγκαίο κακό προέρχεται από το κέρδος κάποιων, μέσα από κριτήρια που δεν συμπεριλαμβάνουν τις ανθρώπινες ανάγκες, ή που τέλος πάντων ακόμη κι αυτές τις μεταφράζουν σε χρηματιστηριακούς δείκτες. Ακόμη και το φυσικό περιβάλλον πια θεωρήται χώρος και υλικό για την αγορά. Θυμάστε τη φάση με το άρθρο 24? “Βιώσιμη ανάπτυξη” λένε…και σιγά μην εννοούν βιώσιμη την ανθρωπότητα, τουλάχιστον εκείνο το κομάτι της που δεν μπορεί να αγοράσει μια καλύτερη ζωή κάπου κοντά στις Άλπεις ίσως. Αν και σε 50 χρόνια δεν είμαστε σίγουροι για το χρώμα που θα έχει το χιόνι, ακόμη κι εκεί…! Ορατή εναλλακτική βρίσκω μόνο την αλλαγή της παραγωγής, την εφαρμογή της επιστημονικής γνώσης με κριτήριο τον άνθρωπο πάνω από τα κέρδη, την επιβολή του ελέγχου των πολλών πάνω στις παραγωγικές και ακόλουθες διαδικασίες…πράγματα που δεν πιστεύω πως ξεκινάνε ως “αποκάλυψη” μετά από μια επαναστατική διαδικασία, αλλά είναι άμεσες ανάγκες τόσο για να βελτιώσουμε τους όρους της ζωής μας στο τώρα, όσο και για να ξεμπερδεύουμε μια και καλή με αυτούς που μας καταστρέφουν. Η πολιτική σχετικά με το περιβάλλον δεν είναι πια μια πολυτέλεια των κάποτε ευαίσθητών οικολόγων και αριστερών. Αφορά και επηρεάζει, εμπλέκει και κινητοποιεί πολύ περισσότερο κόσμο πια. Δεν μπορεί παρά να είναι ρηξιακή και συλλογική. Αυτό το σκηνικό δεν παίρνει πια από πολλές μεταρυθμίσεις. Ακόμη και για τα αυτονόητα σκοτώνονται άνθρωποι. Αν δεν μπορούν να πάρουν την ρύπανση και να τη στοιβάξουν σε κάθε Κηφισιά ή Πολιτεία (και γιατί να το κάνουν άλλωστε!?) να μην αφήσουμε κανέναν να μας μετατρέψει σε σκουπιδοτενεκέδες της δικής του ευτυχίας..!
    Δεν έχω ολόκληρη την ενημέρωση, αλλά το εργατικό κέντρο της Κέρκυρας δεν θα έπρεπε να καλέσει σε απεργία, τουλάχιστον με το αίτημα της αποχώρησης των αστυνομικών δυνάμεων από την Λευκίμμη και αν μη τί άλλο, με την δικαίωση των αιτημάτων των Λευκιμιωτών,ισσών ?
    Όσο για το “τροχαίο”, κι εγώ που έχω δίπλωμα και οδηγώ αρκετά χρόνια, εν νομίζω πως θα κρατούσα τον έλεγχο ανάμεσα στα κλομπς των ΜΑΤ…αλλά αυτοί δεν είναι που εφαρμόζουν το νόμο….(ποιόν?)

  5. Ουφ… αγαπητέ Kinavaris,

    Μόλις διάβασα άλλη μια ολόκληρη έκθεση με την ίδια ακριβώς μικρή λεπτομέρεια: λείπει η απάντηση στο βασικό ερώτημα – που θα πετάνε τα σκουπίδια τους οι κάτοικοι της Λευκίμης; Είναι τόσο δύσκολο να απαντήσει κάποιος σε αυτό πριν ξεκινήσει να αναπτύσει μια ολόκληρη κοσμοθεωρία;

    Εκτός κι αν είναι διατεθειμένοι να κρατάνε τα σκουπίδια σπίτι τους και να τα θάβουν στο κήπο τους μέχρι να αλλάξει το σύστημα παραγωγής και έρθει ο Σοσιαλισμός ή δεν ξέρω κι εγώ ποιος άλλος;;;

    (αν και κατά ένα μέρος τουλάχιστον δεν απευθυνόσουν σε εμένα, μπήκα στο πειρασμό να απαντήσω…)

  6. sbouboux

    ευχαριστώ kinavaris για το χρόνο σου να γράψεις σχόλιο ανάλογου μεγέθους ενός ποστ!
    Καλά για τους δικούς μας “πατριώτες” που αναφέρεις, αναλόγος του πως θα κινηθούν οι αντιδράσεις θα πράξουν και αυτοί… μη χάσουν και ψήφους…
    Όντως το σύστημα παραγωγής δεν είναι όσο φιλικό θα έπρεπε να είναι προς το περιβάλλον , αλλά μέχρι να αλλάξει (πράγμα που απαιτεί χρόνο) η μόνη λύση είναι να ακολουθηθούν όσες διαδικασίες και να γίνουν όσες εργασίες προταθούν από αυτούς που ξέρουν να κατασκευάσουν ένα τέτοιο έργο.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s